29 mei 2009

Candi Sukuh & Dangdut

Enige tijd geleden heb ik hiero geschreven over mijn ontbijt in Karangpandan op de hellingen van de Gunung Lawu bij Solo. Ik ga een keer per maand met

mijn vriendin 10 mee, de rekeningen voor haar huis aldaar betalen. Daarna naar de pasar en dan bij een klein tentje ontbijten met ayam kampung goreng. Als dat achter de kiezen zit gaan we iets in de buurt doen en een rijtoertje maken. Rijtoertjes met 10 zijn altijd iets bijzonders want zij is een zeer nieuwsgierig mens, als zij iets leuks ziet dat eventueel te koop is dan stopt ze en moet er gepraat worden. Ze is zeer goed in het vergaren van allerlei informatie, een uiterst uitgekookt zakenvrouwtje. Ze is een erg sociale vrouw die met iedereen overweg kan, ik zou haar eigenlijk als voorbeeld moeten nemen, want ik ben nogal sterk in voorkeuren en afkeer, ook op zakelijk gebied. 10 bemoeit zich veel met ambtenarenvrouwtjes en andere soorten echtgenotes van hoger geplaatsten, ze verteld hun dan wat ze nodig hebben om mee te tellen. Dat soort dingen verkoopt ze dan aan die vrouwtjes, sierraden, kleding, schilderijen, beelden noem het op en 10 levert het. Ze heeft ook een kap- en schoonheidssalon waar de vrouwtjes hun uiterlijk kunnen laten bijstellen naar de laatste eisen. De salon maakt vooral indruk vanwege alle moderne apparatuur die daar aanwezig is.

Zoals gebruikelijk ontmoette ik 10 bij de taxistandplaats van busterminal Tirtonadi, dat is dicht bij haar huis, ik woon daar 6 kilometer vandaan. We spraken om 7 uur af, dat is tijdens het spitsuur. Toen ik naar haar auto liep zat naast haar een aantrekkelijke jongedame die zich als Rima voorstelde. Ik zat achter Rima dus kon haar niet goed bekijken, maar ze had een aantrekkelijk donker stemgeluid, dat mij aangenaam in de oren klonk. Ze bleek zangeres te zijn, die in cafe's, op arisan en bruiloften zong. Toen we een stop maakten om fruit te kopen, 10 houdt van gezond, kon ik haar nader bekijken, ze was lang voor een Javaanse en zag er met haar rood geverfde haar niet zo Javaans uit, ik vond haar mooi en was blij in het gezelschap van deze aantrekkelijke Rima op stap te mogen. Nadat de elektra bij de PLN, het water bij de PDAM en de grondbelasting bij de plaatselijke Bank Pembangunan waren betaald, gingen we smullen van de ayam kampung met groenten uit eigen tuin en veel groene lombok.


Daarna zouden we naar Candi Sukuh gaan, ik was daar jaren geleden al eens geweest, en dit is eigenlijk een van de meest bijzondere tempels op Java. De tempel ligt hoog in de bergen en ziet er uit alsof het een tempel in Zuid-Amerika is, met name Peru. Dit komt door de piramidevorm. Er was in de loop der jaren het een en ander veranderd. Er was een parkeerplaats voor auto's gecreëerd en er was een kantoortje voor kaartjes gebouwd. Achter het glas zat een ambtenaar. Ik ging op hem af en bestelde drie kaartjes. Hij vroeg welke nationaliteit wij hadden. Ik antwoordde dat ik uit Solo Baru kwam, een dame uit China en een fotomodel uit Venezuela. Hij vroeg of ik asing was. Ik antwoordde "Wat heet asing, ik woon al jaren hier". Hij vroeg me om mijn paspoort, dat had ik niet bij me. "30.000 Rp", zei hij en scheurde 3 kaartjes af. Ik betaalde met 100.000 Rp, maar daar had hij niet van terug. Ik vroeg aan 10 of zij 30.000 Rp had. "Waarvoor? " vroeg ze. "Om de candi binnen te komen", was mijn antwoord. "Schandalig duur", zei ze. "OK dan gaan we toch niet", zei ik en bracht de kaartjes terug naar de man en zei dat het bezoek niet door zou gaan vanwege de schandalig hoge toegangsprijs en legde de kaartjes voor het loket neer. Op dat moment zag ik dat er op de toegangskaartjes "untuk wisatawan mancanegara" gedrukt stond. "Hee deze kaartjes zijn voor vreemdelingen", zei ik. "Dat zijn jullie toch?" "Nee niet echt, ik maakte een geintje". De man wilde de kaartjes niet meer omwisselen, want al afgescheurd. 10 ging zich er mee bemoeien en de man kreeg een paar flinke vegen uit de wajan en kwamen er twee kaartjes voor lokale toeristen die slechts 2500 Rp kostten plus een tje voor mij voor 10.000 Rp Discriminatie dus, de vreemdeling betaald 4x zoveel als de Indonesier omdat de vreemdelingen geld hebben en de Indonesiërs arm zijn. "Tidak punya duit mister, sya orang susah" bestaat dus ook op overheidsniveau. "Visit Indonesia to be ripped off -Year". Aan die gedachte heb ik me altijd vreselijk geërgerd in Indonesië. Het is niets anders dan de Javaanse vreemdelingenhaat waar je mee gepakt wordt


Dit voorval van discriminatie maakt de Candi Sukuh niet minder mooi, schitterend hoog gelegen met adembenemende vergezichten. Het geheel is zeer goed onderhouden. Veel beeldhouwwerk van de erotische soort. dat maakte de dames aan het giechelen, vooral de grote Jannen die er te zien waren. Ik heb ooit op mijn web een reportage over deze tempel gemaakt. Ik beperk mijn plaatjes nu tot een rij reliëfs die er te zien is, deze zijn nog in een uitzonderlijk goede conditie. De betekenissen ken ik niet, die zijn misschien ergens op het net te vinden of weet onze Patrick misschien raad, die heeft wel eens meer van deze duistere zaakjes tot klaarheid gebracht.


Na de rondgang over het complex gingen we even in een warung koffie drinken, 10 was al snel verdwenen die stond weer eens ergens te kletsen om een man over zijn handel uit te horen. Ik zat met Rima grapjes te maken, ze bleek een goed gevoel voor humor te hebben, kortom ze was aangenaam gezelschap en een lust voor mijn ogen. We moesten daarna weer terug, want Rima had een optreden op een resepsi.



Enige weken later werd ik door 10 gebeld, of ik zin had om Rima te zien optreden, nou heel erg graag. We togen naar cafe "Palm" op Jl. Adisutjipto. Cafe zijn momenteel de grote mode in Solo. Meestal een groot stuk grond waar wat gebouwtjes staan, keuken en zo, allemaal van simpele materialen. Het terrein staat vol met allerlei kleine huisjes het liefst boven vijvers met goudkarpers erin. Paadjes van paving blok en stenen uit de bergen. In die huisje kunnen gezelschappen lesehan eten. Er staan ook stoeltjes en tafeltjes met een parasol erboven, romantische gedempte verlichting, zodat je het geserveerde voer niet zien kan. Dit was een groot complex en konden we aan een tafeltje met gewone stoelen vlakbij het podium waar Rima zou gaan zou gaan optreden. We bestelden iets te eten en tot mijn grote genoegen hadden ze koude Bintang. Het was niet echt druk er was een gezelschap van heren en hier en daar zaten mensen, het zag er leeg uit. Rima deed haar best met liedjes die er bij mij niet goed ingaan. Slow rock, meestal treurige liederen over verbroken liefdes doorspekt met "hatiku" en "cintamu". Af en toe een Engelstalig lied, waarbij Lionel Richy's "Hello" en "Endless love" echte krakers zijn. Rima spreekt geen Engels maar ze had goed geluisterd, op haar uitspraak viel weinig af te dingen. Er bleek een jarige te zijn, want op een gegeven moment werd "Happy Birthday" ingezet, een typisch Indonesich lied dat altijd op verjaardagen gezongen wordt, Rima zong het in een rock uitvoering die swingde as de pest. Mijn nasi goreng seafood was matig, Rima zag er veel lekkerder uit, maar zij stond niet op het menu. Nadat Rima de aanwezigen had warm gemaakt, brak het vervelendste deel aan, het aanwezige publiek mag dan zingen. Het verbaast mij keer op keer dat zulke verlegen mensen als Javanen hun povere zangkunsten zomaar voor een groot publiek durven te brengen. Volgens 10 is het belangrijkste dat de mensen plezier hebben, dat is ook wel zo, maar waarom beperken zij zich niet tot de kamar mandi in hun eigen huis. Gelukkig zijn mijn oren op dit gebied zo veelvuldig geteisterd dat ik niets meer hoor, maar alleen maar moet lachen. Niet te luid natuurlijk, want vdat kan grote problemen opleveren. Ik bestelde nog maar een Bintang, daar belefde ik echt plezier aan, Rima lustte ook wel Bintang, dat was goed voor haar stem, de tweede fles was in een oogwenk leeg.

De ruimte stroomde om 0900 uur langzaam leeg, de baas was ook al naar huis, 10 en mijn persoon waren de enige aanwezigen. Het persooneel, wel een man of 20 stonden op een kluitje bij het poium en waren Rima aan het opjutten, er klonk "Dangdut, goyang Mbah Rima!". Het leek alsof Rima zich schrap zette, maar toen barstte er een show los, wat heb ik genoten en het was zeer grappig, ze gaf persiflages op allerlei dangdut artiesten, waarbij ze haar achterwerk behoorlijk liet zwaaien, maar net niet te erg, het leek alsof ze er niets van kon, haar opmerkingen waren ook bijzonder geestig. Dan de interactie met het publiek, die ze natuurlijk allemaal persoonlijk kende. Ik moest af en toe zo lachen dat de tranen over mijn wangen liepen. Toen was het opeens afgelopen. 10.00 uur, sluitingstijd, de lichten gingen uit.

Toen ik thuis kwam kon ik het optreden van Rima niet vergeten, erger nog de volgende dag speelde Rima steeds door mijn hoofd, zelfs zo dat ik de matige kwaliteit van het voer bij cafe Palm helemaal was vergeten. Aan de ander kant natuurlijk wel leuk dat er een aantrekkelijke vrouw zo door het hoofd speelt. Bij mij wordt het dan meteen een verhaal. Ik zou de volgende dag weer een optreden bezoeken, zou hevig verliefd worden en al mijn plannen om naar NL te vertrekken overboord gooien. Echter na een maand was de liefde uit, want mijn geld was op. Daar zat ik dan, volledig aan de grond in Indonesië met de zoveelste ervaring rijker. Ik moest om mezelf lachen. De volgende dag zat ik toch weer te denken om weer naar een optreden van Rima te gaan, ze deed dat drie maal in de week. Die avond belde 10 om te vragen of ik zin had..Iya, natuurlijk. En weer trokken we als de Fansklub Rima naar cafe Palm. We waren de eersten en zat ik te hopen dat het stil zou blijven, want dan zouden we weer op dangdut vergast worden, daar lagen de talenten van Rima. Het andere werk was routine, ook zoals ze de gasten te woord stond om hun uit te lokken om te zingen, dat scheelde haar weer werktijd. Langzaam stroomde de tent vol en weer was er eentje jarig en weer werd het nationale verjaardagslied "Hepi bursde tuyu" gezongen. Dit keer waren er veel belangstellenden om ook even te mogen zingen, weer de ene lagu slo dan romantis na de andere. Ik hoefde niet te eten want had ik niet zo lang daarvoor gedaan, ik bestelde een Bintang en tahu goreng om te snacken. De avond worstelde zich voort. Rima zat mij op te fokken om te komen zingen, ik had er echt geen zin in om ten overstaan van al die Javanen mijn brevet van onvermogen tentoon te stellen. Ik houd niet van slow dan romantis, hoogstens "My Bonnie is over the ocean". Zangeressen en musici in Indonesië hebben altijd tassen vol met boeken met gekopieerde songteksten bij zich, als je daar doorheen leest dan ken je de smaak vrij goed, dat is de mijne zeker niet. Het publiek dat deze avond was gekomen had veel plezier en om 0900 uur zag het eruit dat er van dangdut deze avond niets terecht zou gaan komen. Ik had nog een leuke ervaring voor Indonesische begrippen, 10 haar vork viel op de grond, die pakte ik, galant als ik ben weer op. Zij legde hem weg, maar even later kwam er een meisje met een schoteltje waarop een vork en een lepel lagen, zij had gezien dat het bestek was gevallen. Voor Indonesië uiterst attent en uniek. Later werd dit teniet gedaan toen ik nog een Bintang bestelde, de jongeman vroeg of hij meteen de rekening brengen kon, het was pas 09.15. Om 10.00 uur, was het laatste lied afgelopen, geen dangdut die avond, wat het bezoek vervelend maakte. Ik zag ook dat Rima een beetje te dik was, dat was naar aanleiding van een opmerking van 10 dat ze zo een mooi figuur had, dat was wel zo, en ook lang voor een Indonesische, echter ze at waarschijnlijk teveel gorengan. 10, een buik moet plat wezen bij een ideaal figuur. Hoewel een beetje vlezig is natuurlijk wel lekker om in te knijpen. Jangan mister, hihihihi....