12 juli 2009

Dokter Oen uit Solo

De naam Dokter Oen heeft in Solo een bekende klank, er zijn diverse ziekenhuizen die zijn naam dragen. Deze ziekenhuizen behoren tot een stichting en hebben een goede naam, ze staan echter ook bekend als “duur”.

Gezondheidszorg wordt in Indonesië op commerciële basis uitgevoerd en zijn de gewone inwoners in alles altijd op zoek naar goedkoop, ook op het gebied van gezondheidszorg. Met kwaliteit houdt men zich niet zo bezig. Hoewel ik hoorde via een vriendin dat Rumah Sakit Dr. Oen in Solo Baru slecht was omdat ze geen VIP kamer voor een moeder van, ter beschikking hadden.

Omdat ik door toeval in Nederland ook een Dr. Oen ken, een neef van de Dr. Oen in dit stukje heb ik me eens verdiept in wie die Dr. Oen uit Solo nu eigenlijk was. Voor het RS Dr. Oen in Solo Baru staat zijn standbeeld:


Zoals men aan de naam ziet was Dr. Oen Boen Ing een Indonesiër van Chinese afkomst. Nadat hij de middelbare school had afgemaakt deelde hij thuis mede dat hij dokter wilde worden. Zijn ouders raadden hem dit ten sterkste af, omdat het moeilijk was om in het beroep dokter goed geld te verdienen en je moest dag en nacht werken. Oen Boen Ing kwam uit een gezin van rijke tabakshandelaren, hij trok zich niets van het ouderlijke advies aan en liet zich inschrijven bij de School tot Opleiding van Inlandsche Artsen (STOVIA) te Batavia. Dr. Oen Boen Ing voelde zich tot de geneeskunst aangetrokken omdat hij veel met zijn opa omging, deze deed in traditionele Chinese geneesmiddelen en hielp vaak mensen die te weinig geld hadden om een dokter te betalen. In 1922 behaalde Oen Boen Ing zijn diploma, waarna hij een praktijk in Kediri opende. In 1923 verhuisde hij naar Solo. In 1944 kwam hij in dienst van het hof Mangkunegoro, waar hij de dokter van het paleis werd. Al vanaf 1933 had hij in een kliniek gewerkt met de Chinese naam Tsi Sheng Yuan, deze naam betekent Stichting voor Levenshulp. In 1952 nam Dr. Oen Boeng Ing de kliniek over en hernoemde deze in RS Panti Kosawa, hier kon iedereen terecht ongeacht geloof, afkomst en rijkdom, Dr. Oen hielp als dokter veel arme mensen. Ook hielp Dr. Oen veel strijders in de onafhankelijkheidsoorlog. Er wordt verteld dat hij generaal Sudirman aan penicilline hielp toen deze aan tuberculose leed. Dr. Oen overleed in 1982 te Semarang. Dr. Oen was getrouwd met Corrie Djie Oen, zij hadden geen kinderen. Voor de diensten die Dr. Oen aan het hof Mangkunegoro had verleend kreeg hij van Sri Paduka Mangkunegoro VIII de titel KRT, Kanjeng Raden Tumenggung met daarbij de Javaanse naam Obi Darmohusodo. Dat Obi was de afkorting van Oen Boen Ing.

Dr. Oen Boen Ing werd geboren op 3 maart 1903 te Salatiga. Het cijfer 3 heeft altijd een belangrijke rol in zijn leven gespeeld, vanwege de geboortedatum 03-03-03. Die drie keerde steeds in zijn werkzame leven terug, zijn telefoonnummer was bijvoorbeeld 3333. Zijn praktijk ging altijd om 0300 uur ’s morgens open. Het ziekenhuis dat hij oprichtte onder de naam Triganda in de wijk Kandang Sapi te Solo werd op 3 maart `1963 geopend. De spreekkamer van Dr. Oen zag er uit als een uitdragerij, die stond vol met cadeaus die hij van patiënten ontvangen had. Elke dag stonden er lange rijen patiënten te wachten voor zijn huis in de buurt van Pasar Legi te Solo. De patiënten werden ontvangen tussen de Chinese beelden en andere zaken die Dr. Oen van zijn patiënten ontvangen had. Vanuit een andere kamer klonk vaak het gemiauw van een van de twee katten, waar dokter Oen en zijn vrouw mee leefden in de kleine behuizing. Als Dr. Oen een patiënt had onderzocht, advies had gegeven en een recept had uitgeschreven, vroeg hij niet om betaling. Dat liet hij aan de beleefdheid van zijn patiënten over, die legden soms geld op tafel, maar vaak ook niet. Toen hij ouder werd hield hij maar twee dagen per week spreekuur nl. op maandag en donderdag.

Uit de stichting en het ziekenhuis die Dr. Oen bezat zijn de tegenwoordige ziekenhuizen Dr. Oen voortgekomen. Ik woonde vlakbij een van die ziekenhuizen in Solo Baru, deze was in 2002 geopend. Voor mij was het altijd belangrijk als bepaling voor mijn richting als ik ’s nachts vanuit Yogya kwam moest ik bij de richtingaanwijzer voor RS Dr. Oen rechtsaf. Toen ik ooit eens en tandarts nodig had om een hinderlijke wortel te verwijderen werd mij RS Dr Oen aangeraden. Ik ben toen daar naar toe gegaan, het ziekenhuis zag er modern uit voor Indonesische begrippen. Ik moest me in laten schrijven kreeg een patiëntenkaart en moest daarna bij de afdeling "Gigi " gaan wachten. Ik mocht als snel binnenkomen, werd onderzocht door een heel klein Chinees tandartsje, een vrouw. Die zou de wortel wel effies trekken. Zij verdoofde en mocht ik wachten. Toen het geheel verdoofd was pakte het vrouwtje een tang, ik zag die kleine poppenhandjes en dacht “ojeetje” ?? Zij tastte de wortel wat met een tang af keek heel goed naar binnen, draaide een paar keer en hield opeens triomfantelijk een immense wortel omhoog. Ik had niets gevoeld. Voor dit klusje moest ik 75.000 afrekenen. Ik had besloten dat als ik iets mankeerde in naar het ziekenhuis Dr. Oen zou gaan, tis er nooit van gekomen.

De website van RS Dr. Oen - Solobaru


En mijn patientenkaart.