26 maart 2009: 2 (taal)boeken

null
Onlangs heb ik twee boeken over taal gekocht, eentje die als je vaak bahasa Indonesisch spreekt, niet mag missen n.l. het Groot Indonesisch Woordenboek

in de nieuwste uitgave en daarbij een licht werkje over taalgebruik. Het laatste is een bundeling van artikelen die ooit in het Kompas hebben gestaan.

De eerste
Kamus Besar Bahasa Indonesia (KBBI) 4e editie, 2008
door het Departement Pendidikan Nasional, gedrukt en verspreid door Gramedia Pustaka Utama, Jakarta 2008
1701 pagina’s ISBN 978-979-22-3841-9
Prijs : Rp 375.000

In deze editie zijn 90.000 woorden en begrippen meer op genomen dan in de derde druk. Het boek is loodzwaar, weegt meer dan 2 kilo.

kbbi

Deze had ik al, de 3e druk, maar omdat het boek zoveel uitbreidingen heeft ondergaan heb ik het gekocht. Het is een boek dat ik graag gebruik, want is echt met de grootste zorg in elkaar gezet. Er is een heel grote redactie die zich hiermee bezig houdt, er staat een heel grote lijst in het boek. Wat ik heel interessant vind is dat er een geschiedenis van de woordenboeken in Indonesië in is opgenomen. en hierin kunnen we constateren dat de Nederlanders hierbij een grote rol hebben gespeeld. De eerste woordenlijst kwam in 1603 uit en was samengesteld door Frederik de Houtman, tijdens zijn gevangenschap in Aceh, onder de titel: "Spraeck ofte Woortboek Inde Malayse ende Madagaskarse talen met vele Arabische ende Turksche woorden". Daarna het "Vocabularium ofte Woordboeck naer orare vande Alphabet in 't Duytsch Maleysch ende Maleaysch-Duytsch", dit kwam uit in 1623 en was samengesteld door Casper Wiltens en Sebastiaen Dankaerts. Er is een anoniem woordenboek met de titel "Lexicon Javanum" (1706) dit boek bevindt zich in het museum van het Vaticaan. Uit 1841 dateert het Nederduits en Soendasch woordenboek door A. de Wilde. Daarna verschijnt er vanaf 1850 en stroom van woordenboeken en lijsten, waarin veel talen uit de Indonesische Archipel beschreven worden. Het maleis en de andere talen stonden in die jaren volop in de belangstelling.

Het is voor mij moeilijk om een recensie over een woordenboek te schrijven, er zullen vast fouten en tekortkomingen in staan. Gelukkig heeft de Nederlandse Ambassadeur in Jakarta een geweldige recensie gepubliceerd in The Jakarta post. Hier is de link:

A sophistication unfolds in a new dictionary

Er is ook een On-line versie van dit woordenboek.

Mijn derde druk, die in Nederland ligt is te koop.


Dan het tweede boekje

111 Kolom Bahasa Kompas
samengesteld door Salomo Simanungkalit
Uitg.Penerbit Buku Kompas, Jakarta okt. 2006
paperback, 347 pagina's
ISBN 979-709-269-0
Prijs Rp 58.000

111 kolom bahasa kompas
Dit is de achterkant.

In dit boekje staan 111 taalcolumns die tussen 2003 en 2006 in het dagblad "Kompas" zijn verschenen. Het zijn serieuze artikelen op een luchtige manier geschreven, allemaal 2,5 pagina lang. Met zeer uiteenlopende onderwerpen, maar allemaal over taalgebruik. Op TV, in de krant, gebruik van Engels, de taalverloedering. De columns zijn door 20 verschillende deskundigen geschreven. Ze zijn vaak saai, maar soms ook zeer de moeite waard. In ieder geval goed om een dieper inzicht in het soms vreemde taalgebruik van de Indonesiër te krijgen. Ik heb de woorden uit een stukje gebruikt om zelf een stukje te schrijven. Het stukje ging over de spraakverwarring die kan ontstaan als mensen woorden uit hun eigen taal gebruiken, woorden die ook in het bahasa Indonesia bestaan.


Op Java heeft men het vaak over "kebutuhan" dat betekend behoefte. Als een Maleisiër dat hoort lacht ie zich rot, want "butuh" is in Maleisië de "kemaluan pria-pria". Kemaluan is het lichaamdeel waar je je voor dient te schamen, dus de penis, in gewoon Nederlands lul. Komt een Sundanees in Kalimantan en begint daar met een stelletje boeren te kletsen over een "pacul" dat is Sundanees voor cangkul, dan lachen ze zich rot, want op Kalimantan is pacul het woord voor de sensor van de heren. Als je aan een gezelschap Javaanse vrouwen zou vragen of ze willen "bertempik sorak", dan krijg je vreemde blikken, want met die "tempik" zitten ze net op het puntje van de stoel, omdat het spannend gaat worden. Apalagi als een Javaanse man tegenover een groepje Sundaneze neng-neng het over "banyak momok" heeft dan kan ie op kwaaie blikken rekenen, want die momok zitten ook zij op. Ik bedoel dus de "kemaluan perumpuan". Wat tempik is in het Javaans is momok in het Sundanees.



Reacties

Jaren geleden, op Bali tijdens het eten, vroeg mijn nicht mij:"Tambah lagi"?
In mijn beste bahasa indonesia antwoordde ik: tidak, "saya kenyang".
Daar moest natuurlijk om gelachen worden.

Deze anecdote vertelde ik ook op het Haags forum, maar niemand van de bi-culturele indonesie/indie deskundologen reageerde hierop.

Het is oppassen geblazen met dat bahasa indonesia, en je kunt niet alles en overal eruit flappen wat in je hoofd opkomt.

Vroeger had mijn moeder het vaak over "sing ade pipis" Op Bali betekent dat pipis geld, maar op Java "urineren"
Dan betekent meme (memek) op Bali moeder, maar op Java, tempik

En zo kunnen we al lachend en verwarringscheppend doorgaan.

Nog eentje, iedereen weet wel wat celak betekent. Oogschaduw, maar op Bali betekent het natuurlijk weer iets anders :-)). Dat dingetje wat onder een man's lichaam hangt.
29 maart 2009 10:34:36

Uw reactie



Toegelaten BBCode:
[b] [i] [u] [s] [color=] [size=] [quote] [code] [email] [img] [youtube]

Reacties worden eerst beoordeeld alvorens te verschijnen.